ට‍්‍රම්ප් UN සංවිධාන 66කින් ඉවත් වේ.. ඒවායේ සේවක පඩි ගෙවන්නත් බැරිවේ!

එක්සත් ජාතීන්ගේ සංවිධානයට අනුබද්ධිත ආයතන ඇතුළු ජාත්‍යන්තර සංවිධාන 66 කින් ඉවත් වීමට ට්‍රම්ප් පරිපාලනය තීරණය කර ඇත. 

පසුගිය බදාදා ජනාධිපති ඩොනල්ඩ් ට්‍රම්ප් විසින් අත්සන් කරන ලද විධායක නියෝගයක් මගින් මෙම සංවිධාන, නියෝජිතායතන සහ කොමිෂන් සභා සඳහා ලබාදෙන අමෙරිකානු සහාය අත්හිටුවනු ලැබීය.

මෙම තීරණයට එක්සත් ජාතීන්ගේ ජනගහන අරමුදල සහ දේශගුණික විපර්යාස පිළිබඳ ජාත්‍යන්තර සාකච්ඡා සඳහා පදනම වන එක්සත් ජාතීන්ගේ සම්මුතිය (UNFCCC) වැනි ප්‍රධාන ආයතන ඇතුළත් වේ. 

ධවල මන්දිරය නිකුත් කළ නිවේදනයකට අනුව, එක්සත් ජාතීන්ගේ සංවිධානයට අනුබද්ධිත සහ අනෙකුත් ජාත්‍යන්තර ආයතන සඳහා ලබාදෙන සහභාගීත්වය සහ අරමුදල් පිළිබඳව සිදුකළ පුළුල් සමාලෝචනයකින් පසුව මෙම පියවර ගෙන ඇත.

පරිපාලනයේ ස්ථාවරය සහ හේතු ඉවත් වීමට තීරණය කර ඇති ආයතන බොහොමයක් දේශගුණය, කම්කරු අයිතිවාසිකම්, සංක්‍රමණ සහ වෙනත් සමාජීය කරුණු කෙරෙහි අවධානය යොමු කරන ඒවා වන අතර, ට්‍රම්ප් පරිපාලනය ඒවා අනවශ්‍ය හෝ අකාර්යක්ෂම ලෙස වර්ගීකරණය කර ඇත. 

අමෙරිකානු රාජ්‍ය දෙපාර්තමේන්තුව ප්‍රකාශ කළේ, මෙම ආයතන වැරදි ලෙස කළමනාකරණය කර ඇති බවත්, අමෙරිකාවේ ස්වෛරීභාවයට, නිදහසට සහ සමෘද්ධියට තර්ජනයක් වන පරිදි විවිධ පාර්ශ්වයන්ගේ පෞද්ගලික අභිලාෂයන් වෙනුවෙන් ක්‍රියා කරන බවත්ය.

අමෙරිකාව මීට පෙරද ලෝක සෞඛ්‍ය සංවිධානය (WHO), යුනෙස්කෝ (UNESCO), එක්සත් ජාතීන්ගේ මානව හිමිකම් කවුන්සිලය සහ පලස්තීන සරණාගතයින් සඳහා වන ආයතනය (UNRWA) වැනි ආයතනවලින් ඉවත් වී හෝ සහාය අත්හිටුවා තිබුණි.

විවේචන සහ බලපෑම මෙම තීරණය ජාත්‍යන්තර විශ්ලේෂකයින්ගේ දැඩි අවධානයට ලක්ව ඇත.International Crisis Group ඩැනියෙල් ෆෝර්ටි පවසන්නේ මෙය "අමෙරිකාවේ කොන්දේසි මත පමණක් ජාත්‍යන්තර සහයෝගීතාවය පවත්වා ගැනීමේ" උත්සාහයක් බවයි. 

මෙම තීරණය හේතුවෙන් එක්සත් ජාතීන්ගේ සංවිධානයට සිය කාර්ය මණ්ඩල සහ වැඩසටහන් කප්පාදු කිරීමට සිදුව ඇති අතර, රාජ්‍ය නොවන සංවිධාන රැසක ව්‍යාපෘතිද අඩාල වී ඇත.

හිටපු ධවල මන්දිර දේශගුණික උපදේශක ගිනා මැකාති මෙම පියවර හඳුන්වන්නේ "අදූරදර්ශී සහ ලැජ්ජා සහගත" තීරණයක් ලෙසය. 

අමෙරිකාව වැනි විශාල ආර්ථිකයක් ඇති රටක් දේශගුණික සම්මුතීන්ගෙන් ඉවත් වීම හරිතාගාර වායු පාලනය කිරීමට ගන්නා ගෝලීය උත්සාහයන් දුර්වල කිරීමට සහ අනෙකුත් රටවලටද සිය කැපවීම් ප්‍රමාද කිරීමට ලබාදෙන නිදහසට කරුණක් වනු ඇති බව විද්‍යාඥයින් අනතුරු අඟවයි.

අනාගත අවධානය එසේ වුවද, අමෙරිකානු නිලධාරීන් පවසන්නේ බදු ගෙවන්නන්ගේ මුදල් වඩාත් ඵලදායී ලෙස භාවිතා කිරීමට තමන් බලාපොරොත්තු වන බවයි. විශේෂයෙන්ම චීනය සමඟ තරඟකාරීත්වයක් පවතින ජාත්‍යන්තර විදුලි සංදේශ සංගමය (ITU), ජාත්‍යන්තර සමුද්‍රීය සංවිධානය (IMO) සහ ජාත්‍යන්තර කම්කරු සංවිධානය (ILO) වැනි ආයතන හරහා අමෙරිකානු බලපෑම ව්‍යාප්ත කිරීමට ඔවුන් අවධානය යොමු කරනු ඇත.

මෙම ඉවත් වීම් ලැයිස්තුවට කාබන් රහිත බලශක්ති ගිවිසුම, එක්සත් ජාතීන්ගේ විශ්වවිද්‍යාලය සහ ජාත්‍යන්තර කපු උපදේශක කමිටුව ඇතුළු තවත් ආයතන රැසක් ඇතුළත් වන අතර, රාජ්‍ය දෙපාර්තමේන්තුව තවදුරටත් සමාලෝචන පවත්වමින් සිටියි